Özel bir firma tarafından düzenlen toplantının ardından konuşan Ziraat Teknikeri Recep Özbay, yağışlı havanın buğdayda fungal hastalık riskini zirveye taşıdığını belirterek, uyarıda bulundu.
İKLİM KOŞULLARINA DİKKAT ÇEKİLDİ
Ziraat Teknikeri Recep Özbay, bu yılın iklim koşullarının getirdiği büyük tehlikeye dikkat çekti. Yağışların buğdayda verim umudunu artırdığını ancak aynı zamanda sinsi hastalıkları da tetiklediğini ifade eden Özbay, özellikle yaprak, başak ve kök sistemini hedef alan risklere karşı üreticilerin bir gün bile kaybetmeden tarlalarını kontrol etmesi gerektiğini vurguladı.
AMBARIN ANAHTARI: “BAYRAK YAPRAK”
Buğdayda verimin sadece başaktan ibaret olmadığını teknik verilerle açıklayan Recep Özbay, bitkinin adeta “fabrikası” gibi çalışan yaprakların hayati rolüne değindi. Toplam verimin yaklaşık yüzde 74 gibi devasa bir kısmının en üstteki üç yaprak ve başak tarafından karşılandığını belirten Özbay, özellikle “bayrak yaprak” olarak adlandırılan en üstteki yaprağın bu tablodaki en güçlü oyuncu olduğunu söyledi. Tanelerin dolması için gereken enerjinin yüzde 70’ine yakınını tek başına üreten bayrak yaprağın, verime doğrudan yüzde 43 oranında katkı sağladığını ifade eden Özbay, bu yaprağın sağlığının hasat döneminde ambarın dolup dolmayacağını belirleyen en temel faktör olduğunu hatırlattı.
SİNSİ DÜŞMAN: FUNGAL HASTALIKLARIN TAARRUZU
Saha gözlemlerini aktaran Özbay, yağışlarla birlikte pusuya yatan fungal hastalıkların bitkiyi nasıl nefessiz bıraktığını anlattı. Pas hastalıklarının yaprak yüzeyini kaplayarak fotosentezi durdurduğunu ve tane dolumunu baltaladığını dile getiren Özbay, bir diğer tehlikeli hastalık olan Septoria’nın (yaprak leke hastalığı) ise üst yaprakları vaktinden önce kurutarak verimi dibe çektiği uyarısında bulundu. Toprak kaynaklı Fusarium ve Rhizoctonia türlerinin ise kök boğazında çürüklük oluşturarak bitkinin can damarlarını tıkadığını belirten Özbay, bu durumun zayıf gelişim ve dane kaybıyla sonuçlandığına dikkat çekti.
KALİTE KATİLİ: SÜNE TEHLİKESİ PUSUDAN ÇIKTI
Üreticinin sadece hastalıkla değil, süne zararlısıyla da çetin bir sınav verdiğini ifade eden Recep Özbay, bu zararlının bitkiyi üç aşamada vurduğunu söyledi. Kardeşlenme sonrası “kurtboğazı” ve başaklanma döneminde “ak başak” oluşturarak bitkiyi kurutan sünenin, en kritik darbeyi dane dolum aşamasında vurduğunu belirtti. Tanelerle beslenen sünenin hem verimi düşürdüğünü hem de buğdayın un kalitesini tamamen yok ettiğini vurgulayan Özbay, üreticileri sadece miktar değil, kalite kaybına karşı da uyardı.
KURTULUŞ REÇETESİ: ZAMANINDA MÜDAHALE VE DOĞRU İLAÇLAMA
Tarım uzmanı Özbay, bu riskli sezondan en az hasarla çıkmanın yolunun “yakın takip” olduğunu belirterek sözlerini tamamladı. Erken teşhis sayesinde yapılacak doğru fungisit (mantar ilacı) uygulamalarının, özellikle verimin motoru olan bayrak yaprağı sağlıklı tutarak rekolte kayıplarını büyük ölçüde engelleyebileceğini ifade etti. Üreticilere tarlalarını düzenli kontrol etme ve teknik destek alarak bilinçli mücadele etme çağrısında bulunan Özbay, zamanında yapılan müdahalenin çiftçinin alın terini kurtaracağını vurguladı.
